Kauwgom kauwen als interventie tegen een postoperatieve ileus bij darmkanker operaties.

Upload 27 september 2021.

Inhoud

Basisgegevens

Auteurs

  • Rachel Nijenhuis

Autorisators

  • Peter Vink,
  • Anja Bussink, EBP adviseur werkzaam bij Gelre Ziekenhuizen,
  • Tjard Schermer, Wetenschapsadviseur werkzaam bij Gelre Ziekenhuizen

Stap 1: Ask

Klinisch Scenario

PICO

  • P:
  • I:
  • C:
  • O:

De Vraag

Stap 2: Acquire

Tabel van Terminologie

Niet ingevuld.

Zoekacties

Geïncludeerde Studies

  1. Vergara-Fernandez, O, Gonzalez-Vargas, AP, Castellanos-Juarez, JC, Salgado-Nesme, N, Sanchez-Garcia Ramos, E. (jaartal ontbreekt) Usefulness of Gum Chewing to Decrease Postoperative Ileus in Colorectal Surgery with Primary Anastomosis: A Randomized Controlled Trial. Revista de investigacion clinica; organo del Hospital de Enfermedades de la Nutricion 68(6), 314-318.
  2. Shum, NF, Choi, HK, Mak, JC, Foo, DC, Li, WC, Law, WL. (2016) Randomized clinical trial of chewing gum after laparoscopic colorectal resection. The British journal of surgery 103(11), 1447-52.
  3. Sammut, R, Trapani, J, Deguara, J, Ravasi, V. (2020) The effect of gum chewing on postoperative ileus in open colorectal surgery patients: A review. Journal of perioperative practice 31(4), 132-139.
  4. Kobayashi, T, Masaki, T, Kogawa, K, Matsuoka, H, Sugiyama, M. (2015) Efficacy of Gum Chewing on Bowel Movement After Open Colectomy for Left-Sided Colorectal Cancer: A Randomized Clinical Trial. Diseases of the colon and rectum 58(11), 1058-63.

Stap 3: Appraise

De Methodologie

De Resultaten

Vergara-Fernandez et al. ()

Nog geen resultaten toegevoegd.


Shum et al. (2016)

Nog geen resultaten toegevoegd.


Sammut et al. (2020)

Nog geen resultaten toegevoegd.


Kobayashi et al. (2015)

Nog geen resultaten toegevoegd.


Kobayashi et all (2015). Studiedesign: randomized controlled trial

In deze studie zijn de patiënten random ingedeeld in de interventie groep (N=25) en de controlegroep (N=23). Vier patiënten van de interventie groep zijn uitgevallen en één patiënt van de controlegroep vanwege complicaties zoals een maagbloeding, cardiale infectie en incorrect uitgevoerde test. De resultaten van de eerste effectmaten waren als volgt: De tijd tot eerste flatus was in de interventiegroep later dan in de controlegroep (53 vs. 49 H p= 0.481).  De tijd tot eerste defecatie was wel eerder in de interventiegroep dan in de controlegroep (94 vs 109 H p= 0.234). De opnameduur was in de interventiegroep langer dan in de controlegroep (26,3 vs. 21,2 p= 0.114). De studie geeft aan wanneer de patiënten met complicaties niet meegenomen worden in de resultaten, de tijd tot eerste flatus en defecatie korter was in de interventiegroep dan in de controlegroep echter geven ze wel aan dat er meer patiënten nodig zijn om het effect te bewijzen.

Sammut et all (2020). Studiedesign: review

In deze studie zijn drie RCT’s en drie andere SR’s geïncludeerd. Uit de SR’s kwam dat kauwgom kauwen een positief effect heeft op het verkorten van de tijd voor de eerste flatus en het verkorten van de opnameduur.

Uit de drie RCT’s kwam naar voren dat kauwgom kauwen de tijd tot peristaltiek van de darmen verkorte, daarmee de opname duur verkort. Eén RCT vond geen verschil in de interventiegroep en controlegroep.

Shum et all (2016). Studiedesign: randomized controlled trial

In deze studie zijn 82 patiënten geïncludeerd, daarvan met aanleggen stoma (N=37) en zonder stoma (N=45). De patiënten zijn blind verdeeld in een interventie groep en controlegroep. Aanleggen stoma groep: interventie groep (N=19) en controlegroep (N=18). Patiënten zonder stoma: interventiegroep (N=22) en controlegroep (=23). Uit de analyse kwam geen verschil tussen de twee groepen (met of zonder stoma). De resultaten van de eerste effectmaten waren als volgt:

De tijd tot eerste flatus na operatie was significant korter in de interventiegroep (18 vs. 34 H; P= 0.007). De tijd tot eerste defecatie was ook korter (19 vs. 44 H; P= 0.001). Patiënten in de interventiegroep hadden eerder een hongergevoel. De opnameduur verschilde niet tussen de interventiegroep en controlegroep.

Vergara Fernandez et all (2017). Studiedesign: randomized controlled trial

In deze studie zijn 64 patiënten opgedeeld in een interventiegroep (N=32) en controlegroep (N=32). De resultaten van de eerste effectmaten waren als volgt: In de interventietroep hadden 30 patiënten binnen 48 uur de eerste flatus en in de controlegroep 20 patiënten (94 vs. 63%; P= 0.002).

Een postoperatieve ileus werd gediagnostiseerd bij twee patiënten in de interventiegroep en zeven patiënten in de controlegroep (6.0 vs. 21,8%; P=0.006).

De opnameduur in de interventiegroep was korter dan in de controlegroep (7 ± 5 vs. 9± 5 dagen; P= 0.26)

Stap 4: Apply

De Conclusie

Uit bovenstaande resultaten kan voorzichtig worden geconcludeerd dat postoperatief kauwgom kauwen kan bijdragen aan het verkleinen van het risico op een ileus. Bij alle gebruikte studies was tijd tot eerste flatus een primaire effectmaat. Wanneer er flatus aanwezig is betekend dit dat er darmperistaltiek is, het risico op een ileus is dan zeer klein. Zodra er defecatie optreedt is dit risico nog kleiner. Alle gebruikte studies zijn van matige kwaliteit daarom kan het niet hard geconcludeerd worden.

De Aanbeveling

Ondanks dat duidelijke effectiviteit niet hard geconcludeerd kan worden beveelt elke studie wel de interventie aan omdat het minimaal invasief/belastend is voor de patiënt en goedkoop. De duur van het kauwgom kauwen verschilt van drie keer daags een kwartier naar elke 4 uur 5 minuten. Als professional wordt kauwgom kauwen niet gezien als belastend voor de patiënt omdat het kauwgom kauwen weinig tot geen inspanning kost en kan worden uitgevoerd tijdens andere bezigheden.

Het is voorzichtig aan te bevelen om de interventie postoperatief kauwgom kauwen bij darmoperaties in te voeren om daarmee het risico op een postoperatieve ileus te verkleinen. Drie keer daags 15 tot 30 minuten per dag kauwgom kauwen van dag 1 na de operatie tot de dag van ontslag.
Elke patiënt die geopereerd wordt aan darmkanker komt hiervoor in aanmerking.

Bij het inzetten van de interventie moet er per patiënt worden gekeken of het haalbaar is voor de patiënt. Wanneer de interventie niet uitgevoerd kan worden is dit niet ernstig nadelig voor de behandeling. Er zijn ook geen grote risico’s aan verbonden.

Stap 5: Assess

De Aanbeveling

Om de interventie postoperatief kauwgom kauwen te implementeren zijn er nog een aantal stappen noodzakelijk. Er moet in gesprek worden gegaan met de chirurgen om deze interventie op te nemen in hun behandelplan. Vervolgens moet er contact worden opgenomen met de eigenaar van de protocollen om de protocollen aan te passen. Verder moet er met de logistieke dienst en inkoop afspraken worden gemaakt over het leveren van de kauwgom. Wanneer bovenstaande stappen in gang zijn gezet moet het personeel op de betreffende afdeling geschoold worden in de nieuwe interventie. Dit kan doormiddel van meerdere klinische lessen geven, de CAT en het nieuwe protocol te verspreiden.