Natriumbeperking bij hartfalen.

Upload 1 april 2018.
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on email
Share on print
0 stemmen

Algemene Gegevens

Auteurs

  • redactie werkzaam bij omni cura ACADEMY

Autorisators
Nog geen autorisators.

Stap 1: Ask

Auteurs: redactie ( omni cura ACADEMY)
Autorisators: Nog geen autorisators.

Klinisch Scenario

Patiënten met hartfalen (NYHA-klasse II t/m IV) zijn vaak kortademig en vermoeid. Ze krijgen voor
vochtretentie diuretica die het lichaam moeten recompenseren. Bij ontslag uit het ziekenhuis
krijgen patiënten leefstijladviezen mee t.a.v. natriumbeperking. Deze staan in de richtlijnen van de
Nederlandse Vereniging voor Cardiologie (NVVC) en European Society of Cardiology (ESC). De
ESC adviseert om natrium te beperken tot minder dan 2400 mg/dag, de NVVC adviseert slechts
‘enige’ natriumbeperking en het vermijden van piekinnames. Het volgen van een natriumbeperkt
dieet is niet makkelijk: de patiënt kan niet meer eten wat hij gewend is en moet ook anders leren
koken. Binnen het Hartcentrum van het Amsterdam UMC, locatie AMC vroegen verpleegkundigen
zich af of een natriumbeperking bij patiënten met hartfalen noodzakelijk is.
Beoordeling
Nog niet beoordeeld.

PICO

P:Patiënten met hartfalen in NYHA klasse II tot en met IV (Klasse I: kortademigheid alleen bij flinke inspanning, geen symptomen tijdens normale activiteiten. Klasse II: kortademigheid treedt op bij matige inspanning. Klasse III: kortademigheid treedt al op bij geringe inspanning. Klasse IV: kortademigheid in rust.)
I:Natriumbeperking
C:Geen natriumbeperking
O:Het aantal heropnames met hartfalen
Beoordeling
Nog niet beoordeeld.

Vraag

Beoordeling
Nog niet beoordeeld.

Stap 2: Acquire

Search: PubMed, Cochrane en CINAHL tot en met 2017. Zoektermen: heart failure, NYHA classification II, III and IV, adults, sodium restriction, dietary sodium intake. Resultaten: 1 randomized controlled trial (RCT)(1) en 3 cohort studies(2),(3),(4)

Stap 3: Appraise

Methodologie

Methode van onderzoek:
De artikelen zijn beoordeeld met behulp van de Cochrane checklists. Na de kwaliteitsbeoordeling
blijkt dat de gebruikte artikelen van redelijke tot goede kwaliteit zijn.

Samenvatting Resultaten

NYHA-klasse II: In het onderzoek van Paterna et al.(1)
werden alleen patiënten met NYHA-klasse II
geïncludeerd en gerandomiseerd. De patiëntengroep met een normaal dieet (circa 2800 mg Na/
dag) bleek hierbij een lager risico te hebben op heropname dan de groep met natriumbeperking
(3000 mg/dag op
events. Bij NYHA I/II (N=134) hadden patiënten met een natriumintake lager dan 2000 mg/dag een
3.7 keer hogere kans op overlijden en heropname, dan bij een intake tussen 2000 en 3000 mg/dag.
Bij NYHA III/IV (N=110) werd bij een natriumintake van meer dan 3000 mg/dag een 2.1 keer hoger
risico op overlijden en heropname gevonden, dan bij een intake tussen 2000 en 3000 mg/dag.
Lennie et al.(4) onderzochten bij NYHA klasse I/IV het effect van natriumbeperking lager en meer
dan 3000 mg/dag. Bij NYHA I/II (N=139) hebben patiënten met een natriumintake >3000 mg/
dag een 0.44 keer (95% BI 0.20 tot 0.97) lagere kans op overlijden en heropname. Bij NYHA III/IV
(N=163) werd juist een 2.5 keer (95% BI 1.1 tot 5.8) hoger risico gevonden.

Stap 4: Apply

Conclusie

Een natriumbeperking (<2000 mg Na/dag) bij patiënten met hartfalen NYHA-klasse I/II en een natriumintake van meer dan 3000 mg Na/dag bij NYHA klasse III/IV leidt tot een hoger risico op heropname en overlijden.

Aanbeveling

• Aanbevolen wordt om de natriumbeperking van de European Society of Cardiology aan te
houden bij patiënten met hartfalen NYHA-klasse III en IV (maximaal 2400 mg Na/dag), maar
niet bij patiënten met hartfalen NYHA-klasse I en II.
• Niveau van bewijs: B

Stap 5: Assess

Toepassing in de Praktijk

De gevonden resultaten zijn toepasbaar op de patiëntencategorie binnen onze afdeling. Er wordt op onze afdeling een maximale zoutintake van 2400 mg Na/dag geadviseerd. We zullen dit advies blijven aanhouden bij patiënten met hartfalen NYHA-klasse III/IV, maar niet meer bij patiënten met hartfalen NYHA-klasse I/II. De aanbevelingen worden besproken binnen de afdeling met de cardiologen en ‘hartfalen’ verpleegkundigen.

Bronvermelding

    1. Paterna S, Gaspare P, Fasullo S, et al. Normal-sodium diet compared with low-sodium diet in compen- sated congestive heart failure: is sodium an old enemy or a new friend? Clinical science 2008;114:221-230. 2. Doukky R, Avery E, Mangla A, et al. Impact of Dietary Sodium restriction on Heart Failure Outcomes. JACC Heart Failure 2016;4:24-35. 3. Song EK, Moser DK, Dunbar SB, et al. Dietary sodium restriction below 2 gram per day predicted shorter event-free survival in patients with mild heart failure. European Journal of Cardiovascular Nursing. 2014;13:541-548. 4. Lennie T, Song EK, Wu JR, et al. Three gram sodium intake is associated with longer event-free survival only in patients with advanced heart failure. Journal of Cardiac Failure 2011;17:325-330.

    Hulp nodig?

    Op zoek naar een EBP-expert om te helpen met het formuleren van een goede vraag? Vraag om advies bij”Kennis Netwerk Evidence-Based Practice” op LinkedIn!

    Zelf meer leren?

    E-learning

    Heb je nog niet eerder een klinische onzekerheid omgezet in een goede (beantwoordbare) onderzoeksvraag? Volg dan onze e-learning ‘EBP Stap 1: Vragen’.
    Met behulp van video’s, oefeningen én een eindopdracht met feedback van onze docent leer je een goede vraag te stellen die in de databank direct gebruikt kan worden!

    Webinar PICO Perfectie

    Van een Klinisch Scenario naar een Beantwoordbare Vraag, dat kan niet zo moelijk zijn toch? Helaas, was dat maar waar. Het maken van een PICO is soms best lastig, vooral als de klinische onzekerheid net niet past binnen het domein ‘therapie’. In dit webinar bespreken we de opbouw van de PICO, de verschillende domeinen (PICO+) en kijken we naar het allermoeilijkste onderdeel: de O.

    Hulp nodig?

    Op zoek naar een EBP-expert om te helpen met het maken van een goede zoekstrategie? Vraag om advies bij”Kennis Netwerk Evidence-Based Practice” op LinkedIn!

    Zelf meer leren?

    E-learning

    Heb je nog niet eerder een zoekstrategie gebouwd? Volg dan onze e-learning ‘EBP Stap 2: Zoeken – de basis’, ‘EBP Stap 2: Zoeken in PubMed’ of ‘EBP Stap 2: Zoeken in Cochrane Library’.
    Met behulp van video’s, oefeningen én een eindopdracht met feedback van onze docent leer je een goede vraag te stellen die in de databank direct gebruikt kan worden!

    Het Prachtige PubMed

    PubMed heeft haar nieuwe lay-out definitief online gezet, wat een verademing! Wil je even weten waar alles nu zit? Volg dan onze webinar met een korte rondleiding door het nieuwe systeem.

    Hulp nodig?

    Op zoek naar een EBP-expert om te helpen met het beoordelen van een publicatie? Vraag om advies bij”Kennis Netwerk Evidence-Based Practice” op LinkedIn!

    Zelf meer leren?

    Heb je nog niet eerder een publicatie beoordeeld op methodologische kwaliteit? Of wil je je kennis weer wat opfrissen? Bij Omni Cura Academy hebben we verschillende e-learnings beschikbaar, zowel over het basisprincipe als de beoordeling van specifieke studiedesigns.